1-YATIRIMLAR
İlimizde hiçbir ciddi yatırım
yoktur.Yıllar önce(1977-1978)
döneminde kurulan süt ve yem
fabrikaları zarar ediyor
gerekçesi ile kapatılıp bilahare
özelleştirildi.Çalışan
personel ise işten çıkarılarak
yerine asgari ücretle çalışan
yeni personel alındı.
Her yıl çıkarılan
istatistiklerde Tunceli vergi
gelirlerinin,giderlerin %10'unu
karşılıyamadığı söylenmekte ve
kağıt üzerinde ilde yapılan
yatırımlar trilyonlarla ifade
edilmektedir.Ülke genelinde
denetim elemanlarınca yapılan
denetim ve incelemelerde her
ildeki mükeleflerin %1'i ile
%3'ü incelenirken ilimizde
%10-12 lerde
seyretmektedir.Tunceli'de hiçbir
fabrika ve işletme bulunmazken
vergi ödeme konusunda büyük
iller ile kıyaslanmaktadır.Buna
rağmen 1994 gelirleri içinde
tahakkuk ve tahsilatın birbirini
karşılaması yönünden ilimiz
Türkiye'de 5. olmuştur. 1995
yılı gelirleri için %95'lik bir
oranla ülkede ilk üçe girmeye
adaydır.Örneğin 1995 yılında 400
milyar civarındaki tahakkuklara
karşı 372 milyar tahsilat
yapılmıştır.Bu süre içinde
Tunceli iline yapılan yatırımın
toplamı 194 milyardır.İlimize
yapılan 3 trilyon 454 milyar TL.
genel harcamalar içinden sadece
194 milyarı yatırımlara
harcanmış,personel ücreti olarak
gözeken 2 trilyon 600 milyar
liralık kısmın 2 trilyon 140
milyar lirası polis- asker vb.
Güvenlik kuvvetleri
mensuplarının maaş ve diğer
sosyal giderlerine
harcanmıştır.Geriye kalan 460
milyar ise Tunceli genelindeki
tüm çalışmalara maaş ve diğer
sosyal giderler olarak
harcanmıştır.
1985-1995 yılları arasında
Tunceli de(1992 yılında meydana
gelen deprem dolayısıyla evleri
yıkılanlara yapılan afet
konutlarının dışında) hiçbir
yatırım yapılmamıştır.Söz konusu
yıllar arasında ile yatırım
amacıyla gelen paranın büyük bir
kısmı yine bu yıllar arasında
karakol yapımına harcanmıştır.
Yukarıda verilen bilgilerden de
anlaşılacağı gibi ilinizde
yapıldığı varsayılan
yatırımların büyük bir kısmı
yörenin kalkınmasına yönelik
olmayıp, sayısı her geçen gün
giderek artan güvenlik
mensuplarına yöneliktir.
2-SAĞLIK SORUNU
İlimizde sağlık sorunu ile
ilgili çalışmalar hiçbir zaman
yeterli düzeye ulaşmamış olup,
1990 yılında itibaren tam bir
handikap yaşanmaktadır. İlimizin
sağlık sorunu 1954 yılında
yapılan 60 yataklı devlet
hastahanesi ile çözülmeye
çalışılmış, sonraki yıllarda
ilin ihtiyacına cevap veremediği
için 1993 yılında 40 yataklı ek
hizmet binası yapılmıştır.Halen
ilimizin sağlık sorunu bu 100
yataklı hastahane ile
giderilmeye çalışılıyor.
Hastanemizdeki teknik donanım ve
malzeme yeterli olmadığı gibi
ayrıca bu malzemeyi kullanacak,
yeterli sayıda teknik personel
de yoktur.
İlimizde ikinci devlet hastanesi
il merkezine 35-40 km mesafede
ve ulaşımı oldukça zor olan
Nazimiye ilçesindedir.Söz konusu
bu ikinci devlet hastanesinde
hiç bir hizmet verilmemektedir.Yice
Ovacık ilçemizde bulunan
hastahane operasyonlarla katılan
askeri birliklerce işgal
edilerek askeri kışlaya
çevrilmiştir.Tunceli Ovacık
arası 65 km olmasına rağmen
ulaşım 2,5 saatte
yapılmaktadır.Doğum hastalarının
öncelikle Tunceliye daha sonra
Elazığa sevk edilmeleri 5-6 saat
zaman almaktadır.Bu süreler
güvenlik nedeniyle yolun açık
olup olmadığına bakılmadan
hesaplanmıştır. Güvenlik
nedeniyle yol kapalıysa ulaşım
yapılamamakta ve hastalar
kaderleriyle başbaşa
bırakılmaktadır.
3-EĞİTİM SORUNU
İlimizin diğer sorunları gibi
eğitim-öğretim ile ilgili
sorunlar da acil olup çözüm
beklemektedir.İlimizdeki mevcut
ilkokul sayısı 314 olup bunların
284'ü kapalı sadece 30'unda
eğitim-öğretim yapılmaktadır.
Eğitimin temel taşı olan
ilkokulların %90'ına yakın büyük
bölümünün kapalı
olması,okullardaki öğretmen
açığı,sınıflardaki öğrenci
sayısının fazlalığı ilk öğretimi
durma noktasına getirmiştir.
İlimizde halen eğitim ve öğretim
yapan 8 YİBO mevcuttur.Bu
okullardaki sorunlar aşağıda
çıkarılmıştır.
1-Öğrencilerin Psikolojik ve Ruh
sağlığının bozulması
2-YİBO'lardaki yöneticilerin
tamamı deneyimsiz ve
yetersizdir.
3-Hiç bir YİBO'da doktor ve
hemşire bulunmamaktadır.
4-Hiç bir sosyal ve sportif
tesis bulunmamaktadır.
5-YİBO'ların besleeme ile ilgili
aciliyet arzeden önemli
sorunları vardır.
6-YİBO'ardaki teknik personel
yetersizdir.
1-Teknik malzeme,personel ve
öğretmen açığı:
Bütün okullarımızdaki
laboratuvarlar teknik donanım
bakımından yetersizdir.
İlimizdeki orta öğretim
kurumlarında
matematik,edebiyat,yabancı dil,
fen bilimleri başta olmak üzere
çeşitli branşlarda 300 dolayında
öğretmene ihtiyaç vardır.Teknik
malzeme ve öğretmen yokluğundan
dolayı sağlıklı bir şekilde
eğitim-öğretim yapılamamaktadır.
Ayrıca ilde görev yapan
Öğretmenlerin %80'nine yakını
stajyerdirler. Bu nedenle
eğitim-öğretimde istenen
seviyeye ulaşılamamaktadır.
2-Okulların Yetersizliği
1980 yılında kapatılan ve halen
askeriyenin elinde bulunan
Öğretmen Okulu ile 1995 yılı
Eylül ayında İlimizdeki
İmam-Hatip Lisesine askeriye
tarafından el konulmuş olup okul
öğrencileri ve personeli ile
birlikte Konya iline
nakledilmiştir.
İl ve İlçe merkezlerindeki
mevcut eğitim-öğretim hizmeti
veren okullar özellikle
göçlerden sonra ihtiyaça
kapasiteleriyle cevap
verememekte bu nedenle bazı
öğrenciler
okuyamamaktadırlar.Ayrıca açık
olması ve eğitim-öğretim
vermesinde gerek güvernlik
gerekse başka herhangi bir
sakıncası olmayan merkeze bağlı
bir çok ilkokul her nedense
kapalı durumdadır.
YÜKSEK ÖĞRENİM
1-İlimizde bulunan Fırat
Üniversitesi'ne bağlı M.Y.O'nun
Elektrik,İnşaat ve Hayvan
sağlığı olmak üzere üç bölümü
bulunmaktadır. Ancak kadro ve
alt yapı yokluğundan dolayı
Okulda Eğitim ve Öğretim
sağlıklı bir şekilde
yapılamamaktadır.
2-Yüksek Okulun bir kısmı hala
Askeri kışla olarak
kullanılmaktadır.
3-Yüksek Okul bünyesinde
öğrencilerin mesleki bilgilerini
artıracak hiçbir atölye vs.
uygulama alanı bulunmamakla
beraber sosyal tesis binası
yoktur.
4-Öğrenciler yurt'u askerlerle
birlikte paylaşmakta ve yurda
askeri kimlik göstererek
girmektedirler.
4-TARIM-HAYVANCILIK VE
ORMANCILIK SORUNU
İlimizde yayla ve meraların
göçer hayvan faaliyetlerin
yasaklanması hayvancılığı yok
olma noktasına getirmiştir.
1995-1996 yıllarında ilimize
getirilen ithal hayvanların
iklim şartlarına uyum sağlamayan
cinslerden olması nedeniyle bir
kısım hayvanlar ölmüş,bu durum
yetiştiricileri mağdur etmiştir.
İlimizde hayvancığın
geliştirilmesi amacıyla her yıl
düzenlenen suni tohumlama
turlarının çeşitli nedenlerden
dolayı yapılmaması hayvan
cinslerinin iyileştirilmesini
engellemiş bu da yetiştiricileri
büyük zarara sokmuştur.
İlimizde tavukçuluk ihtiyacını
karşılayan Tarım İl Müdürlüğü
bünyesindeki mevcut kümesin hiç
bir gerekçe gösterilmeden
kapatlıması tavukçuğu yok
etmiştir.
1993 yılından beri yalnız kavak
fidanı yetiştirilip yöre halkına
ağaç dikme alışkanlığı
kazandırmanın dışında ormancılık
alanında başkaca hiçbir faaliyet
yoktur. İl ihtiyacı olan yakacak
odun üretim her yıl amenajman
planına göre yapılacak kesimler
civar köylere ilan edilmekte ise
de, köylerin büyük bir kısmının
boşaltılmaları ve göç nedeni ile
söz konusu amenajman planı
uygulanamamaktdır. Bu nedenle
ilin yakacak ihtiyacı çevre
illerden temin edilmektedir.
Yakacak parası bulumayan ve zor
geçinen fakir halk ise merkeze
yakın ormanlardan usülsüz ve
izinsiz olarak yakacak
ihtiyacını karşılamaktadır. Halk
orman envalinin nakli için
gerekli izin kağıtlarını Orman
İşletme Müdürlüğünden almak
yerine kontrol noktalarındaki
emniyet güçleri ve jandarma
komutanlıklarınca kendilerine
verilen geçersiz ve yasal
olmayan izin belgeleri ile
yapmaktadır.